M. KEMAL ATİK

Tarih: 07.04.2016 11:08

"Komşu Hakkı Allah Hakkı"

Facebook Twitter Linked-in

Değerli Okurlar! Yazımızın başlığını oluşturan cümle Kazak Atasözüdür.  Kazaklar komşuya "körşü" derler. "Körşühakkı"nın Kazakların inancında çok önemli bir yeri vardır. Komşunun malı, canı, namusu ve her şeyi kutsaldır. Komşu kendi canı, kendi malı, kendi evladı ve kendi ailesi gibi görülür. "Komşu hakkı Allah hakkıdır" sözü çok yaygındır. Bunun anlamı, "komşunun komşu üzerindeki hakkı, Tanrının kulu üzerindeki hakkı kadar kutsaldır" demektir. "Ev alırsan komşunu, yer alırsan suyunu sor" atasözü Kazakların belleklerinde derin iz bırakmıştır. "Komşu kızı almak kalaylı kaptan su içmek gibidir" sözü de sık sık dile getirilir. Bu bağlamda komşu ile yardımlaşma ve dayanışma Kazaklarda en üst seviyede icra edildiği gibi komşuluk haklarını korumayanı da dışlarlar. Nitekim şu sözler Kazakların belleğinde şiirleşmiştir:

,                    " İyi kimse ile komşu olursan,

                          Ulaştırır muradına.  

                          Kötü kimseyle komşu olursan,

                          Gülünç hale düşürür seni.

İyi komşu kimsenin gönlünü kırmaz,

Ayıbını görse başkasına söylemez,

İyi komşu kin gütmez,

İyi komşu hazine gibidir".

Bir Kazak filozofu olan Abay, Kazaklara şu öğüdü vermiştir:" Adam olmak istiyorsanız şu beş temel iyiliğe kulak verin: "Yaşama tutunun, emek verin, üretin, kanaatkâr olun, insana saygı gösterin. Şu beş temel kötülükten de uzak durun: Dedikodu, yalan, kibir, tembellik ve israf".

Kazakların en önemli gelenek ve göreneklerinden biri de misafirperver olmalarıdır. Öyle ki, bir kazak kendisi aç kalma pahasına da olsa misafirini ve komşusunu en iyi şekilde ağırlamak için çırpınır. Kazaklar misafir ağırlamada adeta birbiriyle yarış ederler. "Gelen misafir kim olursa olsun Tanrı misafirdir" derler. Misafire "Gonag" derler. Konuğa gerekli ihtimamı gösterirler. Eve bir konak geldiğinde mutlaka bir hayvan keserler. En iyi konağa durum uygunsa bir tay kesilir. Şayet, bir kimsenin konağına iyi davranmadığı duyulacak olursa komşular arasında çok ayıp ve suç sayılır. Yusuf Balasagun"un:

" Duyulsun adım bütün âlemde dersen,

Yeter, yolcunun(konağın) sıkıntılarını giderirsen" sözleri Kazaklar için bir düsturdur.

(Haber Merkezi)


Orjinal Köşe Yazısına Git
— KÖŞE YAZISI SONU —